Panik Bozukluğu

Panik atak; çarpıntı, nefes darlığı, baş dönmesi gibi yoğun bedensel belirtilerle dakikalar içinde zirveye ulaşan bir korku dalgasıdır. Panik bozuklukta ataklarla birlikte 'yeniden yaşanacağı' endişesi ve kaçınma davranışları yaşamı daraltmaya başlayabilir.

Sık görülebilen deneyimler

Aniden başlayan ve dakikalar içinde zirve yapan yoğun korku
Çarpıntı, göğüste sıkışma veya nefes alamama hissi
Baş dönmesi, uyuşma, titreme veya terleme
Kontrolü kaybetme, 'çıldırma' ya da ölüm korkusu
Atakların tekrarlayacağına dair sürekli tetikte olma
Atak yaşanan yerlerden veya yalnız kalmaktan kaçınma
Bedensel duyumları sürekli izleme ve kötüye yorma

Panik atak birçok insanın hayatında bir-iki kez yaşayabildiği bir deneyimdir; her atak panik bozukluğu anlamına gelmez. Belirtilerin örüntüsü kişiden kişiye farklıdır ve bu liste tanı koymaz.

Ne zaman değerlendirme düşünülebilir?

Ataklar tekrarlıyor ve aralarda 'yine olacak' endişesi sürüyorsa
Atak korkusuyla yerlerden, ulaşım araçlarından veya yalnızlıktan kaçınmaya başladıysanız
Acil servis veya kardiyoloji değerlendirmeleri normal olduğu hâlde yakınmalar devam ediyorsa
Kaçınmalar iş, sosyal yaşam veya günlük hareketliliği kısıtlıyorsa

Kendinize veya bir başkasına zarar verme düşünceleri yaşıyorsanız bu sayfadaki bilgileri beklemeyin; lütfen en yakın acil servise başvurun. Acil durum bilgisi

Psikiyatrik değerlendirme nasıl ilerler?

Değerlendirmede atakların nasıl başladığı, ne sıklıkta yaşandığı, hangi durumlarla ilişkilendiği ve aralardaki beklenti endişesi ele alınır. Kafein, ilaç ve madde kullanımı ile tiroid gibi bedensel etkenler gözden geçirilir.

Çarpıntı ve nefes darlığı başka sağlık durumlarında da görülebildiğinden, gerekli görülürse tıbbi tetkiklerle bedensel nedenlerin dışlanması istenebilir. Değerlendirmenin amacı, panik döngüsünün sizin yaşamınızda nasıl kurulduğunu birlikte anlamaktır.

Tedavi seçenekleri

Panik bozukluğu, üzerinde en çok çalışılmış ruhsal güçlüklerden biridir; birden fazla seçenek değerlendirilebilir.

Psikoterapi: Bilişsel davranışçı terapi; atak sırasındaki bedensel duyumların yorumlanması ve kaçınma döngüsüyle yapılandırılmış biçimde çalışır. İçerik ve tempo kişiye göre planlanır.
İlaç tedavisi: Gerekli görüldüğünde ilaç tedavisi seçeneği konuşulur; başlama, sürdürme ve bırakma kararları birlikte ve planlı biçimde alınır.
Düzenli takip: Atak sıklığı ve kaçınma davranışlarındaki değişim birlikte izlenir.
Bilgilendirme ve beceriler: Panik döngüsünü tanımak ve atak anında kullanılabilecek becerileri öğrenmek sürecin parçası olabilir; bunlar değerlendirmeyle birlikte anlam kazanır.

İlk görüşmede ne bekleyebilirsiniz?

İlk görüşmede atak deneyimlerinizi ayrıntılı dinlemek öncelikli olur: ilk atak, sonrasında değişenler ve bugünkü kaçınmalar. Bedensel değerlendirme ihtiyacı varsa birlikte planlanır; ardından seçenekler konuşulur.

Sık sorulan sorular

Panik atak kalp krizi kadar tehlikeli mi?

Panik atağın belirtileri korkutucu olsa da atak kendisi yaşamı tehdit eden bir durum değildir. Yine de göğüs ağrısı gibi belirtilerin ilk kez yaşandığında tıbbi olarak değerlendirilmesi önemlidir; bedensel nedenler dışlandıktan sonra panikle çalışmak netleşir.

Panik atak ile panik bozukluğu aynı şey mi?

Değil. Panik atak tek bir yoğun korku dalgasıdır ve pek çok insan yaşamında en az bir kez deneyimler. Panik bozukluk; atakların tekrarlaması, aralarda beklenti endişesi ve kaçınma davranışlarının yerleşmesiyle tanımlanır.

Atak geldiğinde ne yapmalıyım?

Atağın dakikalar içinde kendiliğinden zirve yapıp inişe geçtiğini bilmek çoğu kişiye yardımcı olur. Yavaş nefes almak ve bulunduğunuz yerde kalmaya çalışmak döngüyü beslememeye destek olabilir. Kalıcı çözüm ise atakları tetikleyen döngüyle değerlendirme eşliğinde çalışmaktır.

Bazı yerlerden kaçınmaya başladım; bu geri döndürülebilir mi?

Kaçınma, kısa vadede rahatlatsa da döngüyü güçlendirir; bu sık görülen bir örüntüdür. Yapılandırılmış ve kademeli bir çalışmayla kaçınmaların daraltıcı etkisi ele alınabilir.

İlk adımı planlayın

Uygun görüşme türünü ve zamanı seçerek değerlendirme randevusu oluşturabilirsiniz. Formda sağlık bilgisi istenmez.

Randevu Al